articlewriting1

Soạn bài Lượm (chi tiết) – https://calibravietnam.vn

Giải bài tập

Video hướng dẫn giải

Lựa chọn câu để xem lời giải nhanh hơn

Câu 1

Video hướng dẫn giải

Trả lời câu 1 (trang 76 sgk Ngữ Văn 6 Tập 2):

Bài thơ Lượm của Tố Hữu kể và tả về Lượm qua những sự việc nào, bằng lời của ai? Dựa theo trình tự kể ấy em hãy tìm bố cục của bài thơ.

Lời giải chi tiết:

– Bài thơ kể và tả về Lượm qua hồi tưởng, tưởng tượng của tác giả. Trong không khí tang thương và chết chóc của những ngày ngã xuống ở Huế, người chú vô tình gặp cháu – chú bé Lượm nhỏ tuổi, dễ thương và đáng yêu, sáng sủa trong những ngày đầu kháng chiến chống Pháp .
– Lượm đã vượt bao khó khăn vất vả, nguy khốn để làm trách nhiệm và đã hi sinh trên cánh đồng lúa quê nhà .
* Bố cục của bài thơ : ba đoạn :
– Đoạn 1 : Từ đầu đến “ Cháu đi xa dần ” ⟶ Hình ảnh Lượm trong cuộc gặp gỡ vô tình của hai chú cháu .
– Đoạn 2 : Tiếp đến ” Hồn bay giữa đồng ” ⟶ Câu chuyện vể chuyến liên lạc sau cuối và sự hi sinh của Lượm .
– Đoạn 3 : Còn lại ⟶ Hình ảnh Lượm vẫn sống mãi

Câu 2

Video hướng dẫn giải

Trả lời câu 2 (trang 76 sgk Ngữ Văn 6 Tập 2):

Hình ảnh Lượm trong trong đoạn thơ từ khổ thứ hai đến khổ thứ năm dã được miêu tả như thế nào qua cái nhìn của người kể (trang phục, hình dáng, cử chỉ, lời nói)? Sự miêu tả đã làm nổi bật ở hình ảnh Lượm những nét gì đáng yêu, đáng mến?

Các yếu tố nghệ thuật như từ láy, vần, nhịp, so sánh trong đoạn thơ đã có tác dụng như thế nào trong việc thể hiện hình ảnh Lượm?

Lời giải chi tiết:

Hình ảnh Lượm được biểu lộ từ khổ hai đến khổ năm được miêu tả sinh động và rõ nét qua những chi tiết cụ thể thẩm mỹ và nghệ thuật :
– Hình dáng : loắt choắt nhỏ bé nhưng nhanh gọn và tinh nghịch ( Cái chân thoăn thoắt, Cái đầu nghênh nghênh ) .
– Trang phục : Cái xắc xinh xinh, Ca lô đội lệch. Trang phục của Lượm giống như phục trang của những chiến sỹ vệ quốc thời kháng chiến chống thực dân Pháp. Nhưng Lượm còn rất bé nên cái xắc bên mình chỉ “ xinh xinh Còn chiếc mũ ca lô thì đội lệch biểu lộ một hình dáng hiên ngang và hiếu động của tuổi trẻ .
– Cử chỉ : rất nhanh gọn ( Như con chim chích ), hồn nhiên, yêu đời ( huýt sáo, cười híp mí ) .
– Lời nói : tự nhiên, chân thực ( Cháu đi liên lạc, Vui lắm chú à, ở đồn Mang cá thích hơn ở nhà ! ) .
* Các yếu tố thẩm mỹ và nghệ thuật như từ láy ( loắt choắt, thoăn thoắt, nghênh nghênh … vần gieo ( choắt – thoắt, nghênh – lệch, vang – vàng … ), nhịp thơ nhanh cùng hình ảnh so sánh ( Như con chim chích … ) góp thêm phần biểu lộ hình ảnh Lượm – một em bé liên lạc hồn nhiên, vui mắt, mê hồn tham gia công tác làm việc kháng chiến thật đáng mến, đáng yêu.

Câu 3

Video hướng dẫn giải

Trả lời câu 3 (trang 76 sgk Ngữ Văn 6 Tập 2):

Nhà thơ đã hình dung miêu tả chuyến đi liên lạc cuối cùng và sự hi sinh Lượm như thế nào? Hình ảnh Lượm gợi cho em cảm xúc gì?

Trong đoạn thơ này có những câu thơ và khổ thơ được cấu tạo đặc biệt. Em tìm những câu thơ và khổ thơ ấy, nêu tác dụng của nó trong việc biểu hiện cảm của tác giả.

Lời giải chi tiết:

– Nhà thơ tưởng tượng chuyến đi công tác làm việc ở đầu cuối của Lượm rất nguy hại : đạn bay vèo vèo, trách nhiệm cấp bách
– Nhiệm vụ của Lượm quan trọng, khẩn cấp : thư đề thượng khẩn

– Tâm thế: Lượm bình tĩnh, gan dạ ( sợ chi hiểm nghèo)

– Hình ảnh Lượm dũng mãnh hi sinh, ngã xuống như một phần của đất mẹ :
+ Nằm trên lúa
+ Lúa thơm mùi sữa
+ Hồn bay giữa đồng
⟶ Hình ảnh Lượm ngã xuống khiến ta khâm phục, xúc động .
Khổ thơ đặc biệt quan trọng : “ Ra thế / Lượm ơi ! … ” miêu tả niềm thương xót, ngậm ngùi trước sự hi sinh bất ngờ đột ngột của Lượm.

Câu 4

Video hướng dẫn giải

Trả lời câu 4 (trang 76 sgk Ngữ Văn 6 Tập 2):

Trong bài thơ, người kể chuyện đã gọi Lượm bằng nhiều từ xưng hô khác nhau. Em hãy tìm những từ ấy và phân tích tác dụng của sự thay đổi cách gọi này đối với việc biểu hiện thái độ, quan hệ tình cảm của tác giả với Lượm.

Lời giải chi tiết:

Trong bài thơ, người kể đã gọi Lượm bằng nhiểu đại từ xưng hô khác nhau :
– Chú bé : cách gọi của một người lớn tuổi với một em trai nhỏ, bộc lộ sự thân thương nhưng chưa phải là thân thiện, thân thiện .
– Cháu : cách gọi biểu lộ tình cảm thân mật, thân thiện như quan hệ ruột thịt của người lớn với một em nhỏ .
– Chú chiến sỹ nhỏ : cách gọi vừa thân thiện, trìu mến vừa sang trọng và quý phái so với một chiến sỹ nhỏ tuổi .
– Lượm ơi : dùng khi tình cảm, cảm hứng của người kể lên đến cao độ, biểu lộ ra trong cách gọi tên kèm theo những từ cảm thán : Thôi rồi, Lượm ơi và Lượm ơi, còn không ?

Câu 5

Video hướng dẫn giải

Trả lời câu 5 (trang 76 sgk Ngữ Văn 6 Tập 2):

“Lượm ơi, còn không?”, câu thơ đặt cuối bài như một câu hỏi đầy đau xót sau sự hi sinh của Lượm. Vì sao sau câu thơ ấy tác giả lặp lại hai khổ thơ ở đoạn đầu với hình ảnh Lượm hồn nhiên, vui tươi?

Lời giải chi tiết:

– Câu thơ : “ Lượm ơi, còn không ? ” được đặt ở gần cuối bài thơ để thể hiện cảm hứng và chứng minh và khẳng định .
+ Bộc lộ cảm hứng : Tiếc thương, đau xót trước sự hi sinh của Lượm .
+ Câu hỏi còn thể hiện sự ngỡ ngàng như chưa kịp tin vào thực sự Lượm đã hi sinh .
– Sau câu thơ đặc biệt quan trọng “ Lượm ơi, còn không ? ” hình ảnh Lượm ở đầu khổ thơ được lặp lại nhằm mục đích khẳng định chắc chắn hình ảnh của em còn mãi về quê nhà, quốc gia và trong lòng mọi người.

Luyện tập

LUYỆN TẬP

Viết một đoạn văn ngắn khoảng mười dòng miêu tả chuyến đi liên lạc cuối cùng và sự hi sinh của Lượm.

Lời giải chi tiết:

Trận đánh diễn ra ác liệt. Lượm được giao trách nhiệm đưa thư thượng khẩn. Chú bé cẩn trọng bỏ thư vào xắc, vắt chéo ngực rồi chạy như bay trong làn lửa đạn đang vèo vèo trên đầu. Phía bên kia, quân địch đã chĩa nòng súng theo chiếc mũ ca lô đứng nhấp nhô giữa đồng. Bỗng một tiếng nổ vang trời, Lượm đã ngã xuống. Chú bé hi sinh trên cánh đồng quê nhà, tay còn nắm chặt bông lúa. Hương thơm của lúa non trở thành cái nôi êm ru Lượm vào giấc ngủ vĩnh hằng. Lượm mất đi nhưng ý thức quả cảm, hiên ngang của em còn sống mãi với toàn thể quốc gia, dân tộc bản địa.

ND chính

Video hướng dẫn giải

Bài thơ đã khắc họa hình ảnh chú bé liên lạc Lượm hồn nhiên, vui tươi, hăng hái, dũng cảm. Lượm đã hi sinh nhưng hình ảnh của em còn mãi với quê hương, đất nước và trong lòng mọi người.

Loigiaihay.com